Vrijwel droge week en dalende waterstanden
De droge periode die, na de verregende zondag aanbrak, duurde niet zo lang, want al vanaf donderdag naderde een nieuwe lagedrukgebied. Dit bracht vooral boven Duitsland neerslag en zal nog wat meer brengen. Het merendeel valt echter buiten het stroomgebied van de Rijn en het extra water zorgt daar de komende week hoogstens voor een lichte stijging. De Maas blijft helemaal buiten schot en hier zijn de afvoeren stabiel tot licht dalend. In het waterbericht leest u de verwachting voor de komende week.
Een analyse van de herkomst van het hoge water in de Maas neemt wat meer tijd in beslag, daarom volgende week pas weer de rubriek Water Inzicht.
water van de week
Komende week weinig neerslag, maar kans dat het daarna weer natter wordt
Het kleine lagedrukgebied dat vorige week voor de extreme regenval zorgde in Friesland is daarna snel opgelost en een groot hogedrukgebied boven de Britse Eilanden en de Noordzee zorgde daarna voor enkele droge dagen in de stroomgebieden. Lang duurde dat niet want al op donderdag zakte een nieuw lagedrukgebied af van Scandinavië naar Polen. Dat is een bijzondere koers voor een lagedrukgebied, want meestal komen ze vanaf de Atlantische Oceaan en bewegen dan van west naar oost.
Ook dit lagedrukgebied verplaatst zich maar uiterst traag en blijft nog een dag of drie boven Polen liggen, waarbij er regenzones tegen de wijzers van de klok in omheen trekken. Het weersysteem lijkt veel op de situatie van medio juli toen er in de Ardennen en Eiffel extreme hoeveelheden neerslag vielen. Als we op de neerslagkaart kijken van de afgelopen 3 dagen dan zien we dat ook nu de Middelgebergten weer veel regen hebben opgevangen; plaatselijk al meer dan 6 cm.
Neerslag Duitsland.jpg
De vochtige en relatief warme lucht die vanuit het noorden wordt aangevoerd moet tegen deze heuvelruggen opstijgen en daarbij valt er vaak urenlang neerslag. Anders dan in juli is de neerslagintensiteit tot nu toe echter veel kleiner. De meeste uren valt er niet meer dan 2 tot 5 mm regen, terwijl dat in juli soms opliep tot 10 à 15 en soms zelfs 20 mm in een uur.
Voor het ontstaan van een hoogwatergolf maakt dat veel uit, want als de intensiteit hoog is, dan kunnen veel bodemtypen de neerslag niet meer verwerken en gaat het water over de oppervlakte afstromen. Dit is waarschijnlijk de belangrijkste oorzaak dat het in juli in enkele stroomgebieden zo extreem is geworden.
Het huidige lagedrukgebied is echter nog niet weg en de komende 3 dagen wordt verwacht dat er nog regenzones zullen blijven over trekken. Het grootste deel van de regen valt boven het oosten van Duitsland, omdat het lagedrukgebied langzaam naar het oosten trekt. De meeste regen die nog verwacht wordt, valt daarom net buiten het stroomgebied van de Rijn. De intensiteit zal daarbij waarschijnlijk niet ineens sterk toenemen, dus blijft de kans op hoogwater in oostelijkere stroomgebieden, zoals oa de Elbe, gering.
Terwijl het Poolse lagedrukgebied langzaam wegtrekt, breidt het Engelse hogedrukgebied zich weer ui en later in de week ontstaat er een uitloper tot over Centraal Europa. Dat zorgt dan voor droog en rustig weer in de stroomgebieden. Ook dit maal duurt de periode van hogedruk niet zo lang, want een nieuwe lagedrukgebied lijkt al weer in de maak.
Anders dan zijn voorganger nadert deze weer 'gewoon' van over de Atlantische Oceaan. Na het komend weekend zou dit lagedrukgebied het continent op moeten gaan trekken, waarschijnlijk net ten zuiden van Nederland. Het is nog onzeker of dat uit gaat komen, want het is nog ver weg in de tijd. Het is echter wel een weersituatie om in de gaten te houden want het is wederom een lagedrukgebied dat zich traag verplaatst en zoals zo vaak deze zomer, brengen die vaak erg veel neerslag. Volgende week weten we vast meer over dit nieuwe lagedrukgebied
Rijn eerst vrijwel stabiel, later deze week langzaam dalend
De Rijn is de afgelopen week langzaam gedaald. In eerste instantie daalden bijna alle grote zijrivieren en dat zorgde bij Lobith voor een daling van zo'n 5 cm per dag. Door regenval sinds donderdag in de noordelijke deelstroomgebieden (oa. Ruhr en Sieg) is de daling nu nog wat verder vertraagd. Inmiddels is de stand bij Lobith gedaald tot net boven de 9 m en de afvoer tot 2000 m3/s. Dat is iets meer dan het langjarig gemiddelde voor deze tijd van het jaar.
De regen die de komende dagen nog verwacht wordt, zal maar weinig invloed hebben de op waterstand bij Lobith. Enkele zijrivieren, zoals bv de Main, zullen wat stijgen, maar de meeste dalen licht of zijn stabiel. Al met al zorgt dat er voor dat de eerste dagen de waterstand bij Lobith vrijwel stabiel zal zijn, of licht daalt. Aan het eind van de week verwacht ik dan een waterstand van ca 8,9 m en een afvoer van ca 1900 m3/s.
Vanaf het weekend gaat de waterstand dan waarschijnlijk wel wat sneller dalen om in het midden van de week na het volgend weekend (rond 8/9) richting de 8,5 m te gaan. De afvoer bedraagt dan ca 1600 m3/s. Mocht er inderdaad een nieuwe natte periode aanbreken na het komend weekend, zoals de verwachting nu voorspiegeld, dan zal rond die tijd de waterstand waarschijnlijk ook weer gaan stijgen. Dat zou betekenen dat een langere daling naar lage standen en afvoeren lijkt er dit najaar niet inzit. Maar eerst moeten we nog afwachten of die natte periode er inderdaad aankomt.
Maasafvoer daalt licht
Het stroomgebied van de Maas ontving de afgelopen week in eerste instantie maar weinig neerslag. Het Britse hogedrukgebied zorgde er voor droog weer en het ligt ver af van het Poolse lagedrukgebied dat later in de week het weer in een groot deel van Europa ging bepalen. De regenzones daarvan kunnen de Ardennen maar net bereiken. De afvoer is daarom de hele week langzaam gedaald en bedraagt bij Maastricht nu zo'n 125 m3/s.
Gisteren wist een regengebied nog net wel zo'n 1 tot 2 cm regen te brengen in het een klein deel van het stroomgebied: de dalen van de Vesdre en de Amblève. Dit zorgde daar voor een lichte stijging en dat water, zo'n 30 m3/s, bereikt nu Maastricht. Het valt echter weg in de dagelijkse schommelingen die in de Maas optreden als gevolg van het stuwbeheer in Wallonië.
Ook vandaag kan er nogmaals wat regen vallen en is opnieuw een lichte stijging mogelijk. De afvoer bij Maastricht kan dan, gemiddeld over de dag, stijgen tot rond de 150 m3/s. Na vandaag breekt een langere droge periode aan die tot en met het weekend lijkt te gaan duren. De afvoer zal daarom vanaf dinsdag weer langzaam gaan dalen naar ca 125 m3/s in de tweede helft van de week en nog wat lager in het volgend weekend.
De kans dat ook de 100 m3/s later onderschreden gaat worden, lijkt voorlopig niet zo groot, omdat er net na het volgens weekend waarschijnlijk weer een nattere periode aanbreekt.