zondag 20 augustus 2017
Vrijwel droge week op komst
Aan het wisselvallige weer in Noordwest Europa van de afgelopen weken komt voorlopig een einde. De komende week blijft het vrijwel droog en vallen er geen neerslaghoeveelheden die de rivieren zullen laten stijgen. Of dit droge weer voortzet is nog onzeker. Voorlopig is de kans het grootst dat het vanaf volgend weekend weer natter gaat worden.
Na de droge junimaand verliepen juli en augustus (tot nu toe) flink natter. Op de meeste plaatsen geen extreme maandtotalen overigens; gewoon een wisselvallige zomer waarin het weer gedomineerd wordt door de Atlantische Oceaan. De Rijn profiteerde daar het meeste van en kon na de lage afvoeren in het voorjaar stijgen naar ongeveer gemiddelde standen. De Maas bleef nog lang buiten schot, maar ontving de afgelopen week toch wat meer water en voert nu ook ongeveer de normale hoeveelheid water af.
De komende week zal in het teken staan van dalende waterstanden en afvoeren.
Rijn daalt naar onder de 8,5 m +NAP
De Rijn piekte afgelopen week tijdens een klein watergolfje op 9,25 m +NAP en een afvoer van 2135 m3/s. Dat is iets boven het langjarig gemiddelde, dat voor deze tijd van het jaar ca 1850 m3/s bedraagt. Inmiddels is de stand weer gedaald tot 8,9 m en is de afvoer al weer iets onder het langjarig gemiddelde gezakt. De komende week zal de stand verder naar beneden gaan met ca 10 cm per dag. Begin volgend weekend wordt dan de 8,5 m bereikt en zal de afvoer ca 1600 m3/s bedragen. Daarna zal de daling waarschijnlijk ook gedurende het weekend en de dagen erna nog doorzetten.
Dit laatste hangt af van de weersverwachtingen voor het einde van de komende week. Als het droge weer aanhoudt, dan kan de stand verder dalen, maar de kans is voorlopig groter dat het weer natter wordt. Of die neerslag dan invloed zal hebben op de Rijn is nu nog niet te zeggen.
De afvoeren in de grotere zijrivieren van de Rijn in Duitsland liggen momenteel rond de gemiddelde waarden voor deze tijd van het jaar. Ook de meren in Zwitserland zijn goed gevuld en de afvoer daar vandaan ligt op of iets boven het langjarig gemiddelde. In deze tijd van het jaar komt meer dan de helft van al het Rijnwater dat Nederland bereikt via de meren in Zwitserland. Zij fungeren als een enorm buffervat, waar tijdens extreme neerslag in de Alpen (of eerder in het jaar smeltende sneeuw) veel water in opgeslagen wordt. Dat de meren nu goed gevuld zijn, betekent dat de waterstanden in de Rijn de komende maand, zelfs bij langdurige droogte, nooit heel ver zullen zakken.
Maasafvoer rond de 50 m3/s
Het stroomgebied van de Maas ontving de afgelopen week ook flink wat neerslag. De droogte van het afgelopen voorjaar was hier extremer dan in het stroomgebied van de Rijn en het duurde lang voordat de Maas reageerde op de neerslag die in het stroomgebied viel. Juli was al wel een normale maand wat de neerslag betreft, maar de Maasafvoer bleef nog laag. Gemiddeld over de maand bedroeg de afvoer in juli in Borgharen slechts 19 m3/s en dat is de op 3 na laagste waarde. Alleen 1976, 2010 en 2011 waren nog iets droger. In 1976 bedroeg de gemiddelde afvoer zelfs maar 7 m3/s, maar dat was voordat er afspraken met Belgie over de afvoerverdeling bij lage afvoeren.
Aan deze lage afvoeren is sinds deze week wel echt een einde gekomen. De gemiddelde afvoer ligt nu tussen de 60 en 70 m3/s en dat is ongeveer de normale waarde voor deze tijd van het jaar. Er viel flink wat neerslag, maar de bodem is nu ook wat meer verzadigd, zodat een wat groter deel van de neerslag in de zijrivieren terecht komt.
De komende week verloopt weer grotendeels droog in het stroomgebied en de afvoer zal daarom weer langzaam dalen naar ca 50 m3/s of nog iets lager later in de week. Of de daling na volgend weekend doorzet hangt af van het weer vanaf eind volgende week. Als het wisselvallige weer inderdaad terugkeert is de kans op wederom lage afvoeren klein.