U bent hier

Hoogwaterperiode op komst in Rijn en Maas

De komende dagen wordt er veel neerslag verwacht in de stroomgebieden, dus daarom een extra bericht om aan te kondigen dat Rijn en Maas flink kunnen gaan stijgen. 

Vandaag en morgen verlopen nog grotendeels droog, maar daarna volgen er een viertal erg natte dagen, met name in een brede zone die over Belgie, het noorden van Frankrijk, het midden en zuiden van Duitsland en Zwitserland ten noorden van de Alpen loopt. Dat zijn precies de stroomgebieden van de Rijn en de Maas. Gedurende de hele periode van 4 dagen kan er 10 tot in het heuvelland 15 cm regen vallen en dat is voldoende voor een flinke stijging van de rivieren. 

Sneeuw ligt er in de Middelgebergten vrijwel niet. Boven de 500 m is de afgelopen dagen een dun dekje ontstaan van zo'n 5 tot 10 cm. Dit smelt mee met de neerslag die zaterdag gaat vallen, maar levert slechts een kleine bijdrage aan het begin van de afvoergolven. In het Zwarte Woud en de Vogezen ligt boven de 1000 m wat meer sneeuw, maar de oppervlakte waar het ligt is klein en de bijdrage aan de komende watergolven daarom niet groot.

Zaterdag is de eerste dag dat er veel neerslag valt als een omvangrijke regenzone over de stroomgebieden trekt. Zondag en maandag staan nieuwe regengebieden op het programma met lokaal veel regen. In de Middelgebergten in België en Duitsland kan op deze dagen 3 tot 4 cm regen vallen. Ook dinsdag is het nog niet voorbij, alhoewel nu nog niet te zeggen is waar de regenzone zich dan bevindt. Voor de ontwikkeling van de hoogwaters maakt dat veel uit, hoe noordelijker de meeste regeen valt, hoe groter de bijdrage aan de hoogwatergolf. Op dit moment is het nog te vroeg om daar veel over te zeggen, in volgende berichten houd ik u op de hoogte.

De temperaturen zijn hoog, dus nergens wordt sneeuw verwacht. Alleen hogerop in de Alpen wordt het sneeuwdek flink aangevuld met tot 1 meter verse sneeuw. De sneeuwvooraad komt daarmee in een klap weer op niveau. In de Rijn merken we daar de eerste maanden nog niets van, want deze sneeuw smelt pas weer vanaf mei en het levert de Rijn dan ook pas extra water op in de maanden mei en juni. 

Na dinsdag 4 februari lijkt er tijdelijk een koelere periode aan te breken met een dag of 3 tot 4 weinig tot geen neerslag. Dat is voldoende om de waterstanden de dagen daarna weer te laten dalen. Of er daarna weer een natte periode aanbreekt is nu nog niet te zeggen.

Rijn kan komende dagen stijgen naar ca 12 tot 12,5 meter +NAP bij Lobith

De Rijn bij Lobith is sinds gisteren langzaam gaan stijgen. De waterstand was met ca 8 m laag voor de tijd van het jaar dus het is een lange weg omhoog voordat er sprake zal zijn van hoogwater. Vandaag zet de stijging de hele dag door en morgen wordt een stand bereikt van ca 9 m, bij een afvoer van ca 2000 m3/s.

De stand blijft daarna 2 dagen rond de 9 m schommelen om vanaf zondag weer te gaan stijgen. Dagelijks verwacht ik een stijging van zo'n 50 tot 75 cm en de piek zou dan in het volgend weekend (op 8 of 9 februari) moeten passeren. Op grond van de neerslag die nu verwacht wordt, ga ik uit van een stand van ca 12 tot 12,5 meter en een afvoer rond de 4500 m3/s. 

Omdat het na de regenrijke periode ook weer een dag of 4 droog lijkt te worden, verwacht ik na dat volgend weekend weer een daling van de waterstanden. Hoe lang die daling doorzet en of er daarna nogmaals een stijging volgt is nu nog niet te zeggen. Sowieso is deze verwachting nog onzeker omdat hij is gebaseerd op de neerslagverwachtingen voor de komende dagen en we moeten afwachten of dat ook daadwerkelijk zo uitpakt. Zodra de neerslag is gevallen is er meer duidelijkheid over hoe hoog de waterstanden gaan oplopen.

Maasafvoer stijgt naar 1250 tot 1500 m3/s

De Maas is de afgelopen dagen gestegen tot iets boven de 500 m3/s. Vanweg het stuwbeheer in Wallonië zijn er daarbovenop pieken en zo schommelt de afvoer in werkelijkheid tussen de 400 en 650 m3/s. De komende 2 dagen valt er al wel wat neerslag in de Ardennen, maar onvoldoende voor een stijging. Voorlopig blijft de afvoer daarom rond de 500 m3/s schommelen of daalt licht.

Op zaterdag bereiken de eerste neerslaggebieden het stroomgebied en gedurende de zaterdag zal de afvoer bij Maastricht weer gaan stijgen. Zondag en maandag zijn dan de erg natte dagen en ik verwacht dat op zondag de Maas al de 1000 m3/s zal passeren om maandag en dinsdag tussen de 1250 en 1500 m3/s uit te komen. Omdat nog onzeker is of er dinsdag ook veel regen gaat vallen is nog niet te zeggen wat er daarana gebeurt. Als dinsdag inderdaad nat verloop kan de afvoer nog wat verder stijgen en zal woensdag dan mogelijk rond of zelfs boven de 1500 m3/s uit gaan komen. 

Na dinsdag lijkt het stroomgebied van de Maas ook een aantal dagen droog te blijven, waardoor de afvoer in de tweede helft van de komende week weer wat zal gaan dalen. 

Samengevat:

Zowel Rijn als Maas gaan vanaf het komend weekend een aantal dagen flink stijgen. De Maas zal rond het midden van de volgende week een piek bereiken, die mogelijk tot 1500 m3/s reikt. De piek in de Rijn zal pas enkele dagen later arriveren. Voor het volgend weekend ga ik nu uit van ene stand tussen de 12 en 12,5 m. Het gaat nu nog om een onzekere verwachting want de neerslag moet nog vallen. 

Zowel voor de Maas als de Rijn zijn dit geen extreme afvoeren. 1250 m3/s in de Maas komt jaarlijks wel voor, 1500 m3/s zo ongeveer eens in de 1,5 tot 2 jaar. Bij de Rijn is een stand van 12 tot 12,5 m +NAP nog wat minder bijzonder. Deze wordt ieder jaar wel enkele malen overschreden. Pas bij een stand boven de 14 m spreken we bij de Rijn van hoogwater. Voorlopig is die stand nog niet in zicht, maar zeker ook niet uitgesloten dat dat niveua nog bereikt gaat worden.

Een volgend bericht kunt u komend weekend verwachten. Via Twitter zal ik tussentijd ook berichten sturen als daar aanleiding voor is.