Voorlopig nog geen einde aan de laagwaterperiode 

Sinds afgelopen zondag is de waterstand bij Lobith ongeveer 15 cm gezakt en vanmorgen kwam zij uit op 6,55 m boven NAP. Dat is minder dan 10 cm boven het laagterecord van augustus 2022 en de kans is groot dat we dit record in de komende dagen gaan verbreken.

Ik ga nu uit van een laagste stand rond 6,4 m NAP. Dit niveau bereikt de Rijn vanaf 1 augustus en de dagen daarna schommelt het waterpeil rond deze stand. De afvoer bedroeg vanmorgen nog net iets meer dan 700 m³/s en daalt de komende dagen verder naar tussen 640 en 650 m³/s. Dat is lager dan de laagste afvoer uit 2022, die bedroeg toen 675 m³/s, maar nog net hoger dan het all time record uit november 1947, toen de Rijn daalde tot een afvoer van 620 m³/s.

De afgelopen week verliep grotendeels droog in de stroomgebieden en de Rijn is weer gaan dalen na de passage van een piepklein golfje. Voorlopig blijft het droog en de daling zet daarom nog wel even door, naar mogelijk de laagste stand ooit in. De Maasafvoer is stabiel op een heel laag niveau en zal waarschijnlijk ook wat verder dalen. Een weersomslag naar een natter weertype is voorlopig niet in zicht. In het waterbericht leest u de details. De rubriek Water Inzicht slaat een weekje over.

Uitzonderlijke tijden breken aan voor de Rijn; grote kans op een nieuw laagterecord 

Het piepkleine golfje, dat de afgelopen dagen de stand enkele decimeters liet stijgen, bereikt vanmiddag zijn hoogste stand. Bij Lobith bedraagt de waterstand dan ca 6,9 m NAP en de afvoer is dan gestegen tot 860 m³/s; ca 35 cm en 150 m³/s hoger dan tijdens de laagste stand op 18 juli. Het water van dit golfje is een week onderweg geweest vanuit Zwitserland en Zuid-Duitsland.

Ondertussen is het in het hele stroomgebied alweer meer dan een week droog en in de zijrivieren, die wat meer water te verwerken kregen tijdens de regenperiode, is de stand overal weer snel gaan dalen. Vanaf vanmiddag gaat de stand ook bij Lobith weer dalen en die daling kan lang aan gaan houden want er wordt voorlopig weinig tot geen regen verwacht.

In het zuidelijk deel van het stroomgebied van de Rijn viel afgelopen week voldoende regen voor een stijging van ca 40-50 cm van de Rijn bij Lobith in de komende week. De Maas ontving geen extra water en hier blijft de afvoer onveranderd laag. Komende week verloopt weer grotendeels droog en de Rijn gaat na de lichte stijging opnieuw dalen. Waarschijnlijk niet zo ver als in de afgelopen week, want op termijn is nieuwe regen mogelijk. De Maas blijft voorlopig tot die tijd erg laag. In het waterbericht leest u de details. In de rubriek Water Inzicht de grafieken van het afvoerverloop van Rijn en Maas. Met name de Rijn daalde verder dan ooit eerder in juli.

Heel licht stijging in de Rijn, later weer dalend; Maas blijvend zeer laag

De verwachte regenval in Duitsland is er gekomen en de Zwitserse Rijn en de Bovenrijn zijn wat gestegen. In die regio viel wat meer regen dan eerder verwacht en ook de Rijn heeft daardoor enkele tientallen m³/s meer te verwerken gekregen. Ook de komende 2 tot 3 dagen wordt nog regen verwacht en de afvoer zal daardoor in Zuid-Duitsland nog iets verder oplopen. Dit water is zo’n 4 tot 5 dagen onderweg voordat het bij Lobith arriveert.

Vanwege de uitzonderlijke situatie in de rivieren wat vaker een update de komende tijd

Rijn blijft dalen, kleine opleving, daarna opnieuw dalend.

De waterstand bij Lobith is vanmorgen gedaald tot onder 6,8 m NAP en daalt komende dagen nog 20 cm verder naar ca 6,6 m NAP. De afvoer die nu onder de 800 m³/s is gezakt, daalt nog ruim 100 m³/s tot iets onder 700 m³/s op 18 juli. Dat is veel te weinig om al de functies die afhankelijk zijn van voldoende water te voorzien. De waterbehoefte van veel gebruikers zal de komende dagen flink afgeschaald moeten worden.

Het warme en droge weer houdt voorlopig nog aan en zowel de Rijn als de Maas gaan naar voor de tijd van het jaar uitzonderlijk lage waterstanden en afvoeren. Zo kan de Rijnafvoer dalen tot ca 700 m³/s (stand 6,6 m NAP) en de Maasafvoer tot 15 m³/s. In de tweede helft van de week wordt er voor het eerst weer wat neerslag verwacht in de stroomgebieden en dat kan enkele dagen later voor een lichte stijging zorgen. De Rijn kan dan weer enkele decimeters stijgen, de Maas mogelijk naar 50 m³/s. Voor de langere termijn ziet het er echter niet gunstig uit, want de kans is groot dat het na de dagen met buien opnieuw voor langere tijd droog wordt. In het waterbericht leest u de details.

De rubriek water Inzicht ontbreekt, maar in de berichten over Rijn en Maas wel wat extra informatie over de laagwatersituatie.

De droogte houdt nog zeker 10 dagen aan en de Rijnafvoer daalt naar tussen 725 en 750 m³/s en een waterstand bij Lobith tussen 6,6 en 6,7 m NAP. Standen die nog nooit zijn voorgekomen in deze tijd van het jaar.

De afgelopen dagen passeerde een heel klein beetje extra water bij Lobith afkomstig van regenval uit het zuiden van het stroomgebied ruim een week geleden. De afvoer, die eerder tot 920 m³/s was gezakt, steeg even tot boven de 1.000 m³/s en de waterstand steeg ca 30 cm en bleef net onder de 7,4 m NAP. Gemiddeld bedraagt de Rijnafvoer in deze tijd van het jaar ongeveer 2.100 m³/s, dus stroomt nu minder dan de helft van de normale hoeveelheid via de Rijn ons land binnen.

De hele komende week blijft het droog en later gaan de temperaturen opnieuw in de lift naar tropische waarden. Bij gebrek aan regen blijven de rivieren voorlopig op een zeer laag peil. Een klein lichtpuntje is het beetje extra water dat in de Rijn vanuit het zuiden van het stroomgebied onderweg is. De stand zal daardoor eerst een klein beetje stijgen, voordat aan het einde van komende week opnieuw een daling inzet naar extreem lage afvoeren. Een overgang naar een natter weertype is voorlopig nog niet in zicht. In het water bericht leest u de details.

In de rubriek Water Inzicht een overzicht van de aanhoudende droogte in vooral Zuid-Duitsland en Zwitserland. Deze begon al in de winter en laat de Rijnafvoer nu dalen naar een historisch lage stand voor de tijd van het jaar.

De Rijn bereikte vanmorgen zijn (voorlopig) laagste stand van net boven de 7 m NAP;  7,03 m om precies te zijn. De afvoer daarbij bedroeg slechts 905 m³/s en dat is uitzonderlijk laag voor de tijd van het jaar. Het langjarig gemiddelde bedraagt namelijk ruim 2.000 m³/s voor begin juli.  

Het waterbeheer in Nederland moet nu alle zeilen bijzetten om de gebruikers van voldoende water te voorzien. Een prettige bijkomstigheid is dat er in juni op veel plaatsen voldoende regen is gevallen, zodat de watervraag niet zeer hoog is.

Ook in Duitsland en Zwitserland viel de afgelopen dagen aardig wat regen. Zelfs nog wat meer dan waar het zondag naar uitzag. Dat betekent dat de Rijn de komende dagen nog wat verder kan stijgen dan de 7,3 m NAP die ik zondag nog verwachtte. Vanuit uit het zuiden van Duitsland is het meeste extra water onderweg, dus we moeten er wel even op wachten.